Cumhuriyet Döneminde Yayınlanan Gazetelerin Türleri

Gazeteleri yayınlandıkları konuları ve türleri itibariyle incelediğimizde ise Sivas gazetelerinin çoğunluğunun “haber gazetesi” formatında siyasi ve aktüalite gazeteleri olduğunu görmekteyiz. Bunun dışında 6 tane mesleki gazete, 4 tane spor gazetesi, 2 tane mizah ve 2 tane de çocuk gazetesi ile 4 tane tek sayılık özel gazete yayınlanmıştır.

Mizah gazeteleri: Sivas ’ın basın tarihi içerisinde 2 tane mizah gazetesi yayınlanmıştır. Bunlar Sedat Veyis Örnek tarafından haftalık olarak yayınlanan Düdük isimli mizah gazetesidir. Gazete, 3 Mayıs 1950’de yayına başlamış ancak 3 sayı yayınlanabilmiştir. İkinci mizah gazetesi ise Nihat Doğan tarafından yayınlanan Hücum isimli mizahi gazetedir. “Tarafsız, siyasi mizahi gazete” ibaresiyle, 29 Ağustos 1952 de yayına başlayan ve haftalık olan gazete 17 sayı yayınlanmıştır.

Spor gazeteleri: Sivas’ta yayınlanan tüm gazeteler ulusal gazetelerde olduğu gibi genellikle son sayfalarında Sivas’ta yapılan spor faaliyetlerine yer vermekte sporla ilgili haberler ve yorumlar yayınlanmaktadır. Bunun dışında tamamen spora yönelik olarak değişik zamanlarda 4 adet gazetenin yayınlandığını görmekteyiz. Bunlardan Sivas’ın ilk spor gazetesi 1959 yılında Nusret Akça tarafından 4 Eylül Spor ismiyle yayınlanmıştır. İkinci spor gazetesi ise bundan 8 yıl sonra Sivasspor’un kurulduğu yıl olan 19 Ağustos 1967 yılında Sivasspor ismiyle Necati Görener tarafından “spor ve aktüalite” ibaresiyle haftalık olarak yayın hayatına başlamıştır.

Sivas’ın üçüncü spor gazetesi ise Yücel Yönal tarafından çıkarılan Sivas’ta Spor isimli gazetedir. Yazı işleri müdürlüğünü Hüseyin Buluz’un yaptığı gazete 11 Haziran 1970 tarihinde yayına başlamış ve onbeş günlük olarak ve 8 sayfalık olarak yayına devam etmiştir. Yayın süresi fazla uzun olmayan gazete aynı isimle 2 Eylül 1972 tarihinde Necdet Gürler tarafından tekrar yayınlanmışsa da bu da uzun ömürlü olmamıştır.

Mesleki Gazeteler: Sivas’ta özellikle Esnaf ve Sanatkârlar Odası ile Ticaret Odası tarafından mesleki içerikli gazeteler yayınlanmıştır. Bunlar, 1954 yılında Esnaf ve Sanatkâr Sesi, 1994’de Bakkalın Sesi, 1999 yılında Esnaf Dünyası yayınlanmıştır. Yine Sivas Belediyesi tarafından 1983 yılında iki ayda bir yayınlanan Beldemiz Sivas, Sivas Öğretmenler Derneği tarafından eğitim, kültür ve sanat gazetesi olan ve 1965 yılında yayınlanan Sesimiz, Türk Demiryolları Ortadoğu Faal Personel Sendikası tarafından mesleki gazete olarak 1970 yılında yayınlanan Ray gazeteleridir.

Çocuk Gazeteleri: Sivas’ta 132 yıl içerisinde yayınlanan gazeteler arasında 2 tane de çocuk gazetesine rastlamaktayız. Bunlar 1956 yılında çocuk gazetesi olarak yayınlanan Cıvıltı ile 1971 yılında Hadi Besleyici tarafından yayınlanan Yavrukurt isimli çocuk gazetesidir.

Özel Gazeteler: Sivas’ta yayınlanan gazeteler arasında tek sayı olarak yayınlanmış özel gazetelerde bulunmaktadır. Bunlardan ülke genelinde daha önceki dönemlerde dini bayramlarda bütün gazetelerin katkı vererek Gazeteciler Cemiyeti tarafından hazırlanan Bayram isimli gazetenin benzeri 1988 yılında Anadolu Basın Birliği Sivas Şubesi tarafından Bayram ismiyle yayınlanmıştır.

Yine 1961 yılında 5. Er Eğitim Tugayı tarafından Kışla isimli “gayri siyasi askeri bir gazete” yayınlanmıştır. Öğretmenler Bankası ve Halk Eğitim Geliştirme Derneği tarafından 1970 yılında Hoşbilezik isimli, yine bir matbaacı tarafından düğün töreni için Nişan- Nikâh isimli bir defaya mahsus olmak üzere özel bir gazete yayınlandığını görmekteyiz.

Paylaşım :Share on FacebookShare on Google+Share on LinkedInShare on TumblrTweet about this on TwitterShare on VKEmail this to someone

Cumhuriyet Döneminde Yayınlanan Gazetelerin Türleri” üzerine 2 düşünce

  1. Merhabalar,
    Sayfanızda, 1950 yılında Sivas’ta Düdük isimli bir mizah gazetesi yayımladığı bilgisini verdiğiniz Sedat Veyis Örnek, benim de şu anda üyesi olduğum, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Halkbilim Bölümü’nün kurucusudur. Folklor/Edebiyat Dergisi Sedat Veyis Örnek Özel Sayısı için çalışmalarımızı yoğun bir biçimde sürdürürken Sedat Veyis Örnek’in (daha önce bilmediğimiz) bu çalışmasından haberdar olduğumuzda çok heyecanlandık… Hemen Düdük Mizah Gazetesi’nin kopyalarına ulaşmaya çalıştık, fakat şu ana kadar başarılı olamadık ne yazık ki. Bu konuda en küçük yeni bir bilgi bile bizim için çok çok değerli; o nedenle yardımcı olabilen olursa minnettar kalırız. Şimdiden desteğinize teşekkür ederiz.
    Saygılarımla,
    Serpil Aygün Cengiz

    • Merhaba,
      Mektubunuzda belirtilen dergiyi Sivas’ta çok aradık ama bulamadık. Bakanlığımıza bağlı kütüphanelerde de mevcudu yok. Bir gelişme olursa sizi arayacağız.
      Selam ve saygılarımla.

      Kadir PÜRLÜ
      Sivas İl Kültür ve Turizm Müdürü

Bir Cevap Yazın